Νέα σειρά Κειμένων Εργασίας από το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης με προσανατολισμό την ανοικτή πρόσβαση, την πολιτική και την πράξη
Τον τελευταίο καιρό το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) προβάλλει μια σειρά από Κείμενα Εργασίας που αγγίζουν το ζήτημα της Ανοικτής Επιστήμης στην Ελλάδα. Η συλλογή, προσβάσιμη σε ερευνητές, φορείς και ενδιαφερόμενο κοινό, επιχειρεί να χαράξει όρους και πρακτικές που διευκολύνουν τη διάθεση δεδομένων, δημοσιεύσεων και εργαλείων σε ευρύ κοινό. Μέσα από αυτά τα κείμενα, το ΕΚΤ συμβάλλει στη σύσταση ενός κοινού πλαισίου κατανόησης των προκλήσεων και ευκαιριών που φέρνουν οι νέοι κανόνες ανοικτής πρόσβασης, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Από τα Κείμενα Εργασίας του ΕΚΤ προέρχονται προσεγγίσεις γύρω από πέντε κεντρικούς άξονες: τον ρόλο της ανοικτής επιστήμης στο οικοσύστημα έρευνας, τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου συνδρομών σε επιστημονικές δημοσιεύσεις εν μέσω κρίσεων, την αξιοποίηση φορολογικών κινήτρων για την Έρευνα & Ανάπτυξη, την πρόσβαση σε πολιτικές και δεδομένα που μπορούν να στηρίξουν τις ερευνητικές ομάδες, και την ανάγκη για διαφάνεια και συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στη χώρα μας.
Στο υλικό του ΕΚΤ διακρίνονται μελέτες που καλύπτουν το εύρος από θεωρητικές προσεγγίσεις μέχρι πρακτικές κατευθύνσεις. Τηρούν την παραδοχή ότι η ανοικτή πρόσβαση δεν αφορά μόνο τους επιστήμονες· αφορά πολίτες, φορείς και επιχειρήσεις που μπορούν να αξιοποιήσουν δημοσιευμένα δεδομένα, ανοιχτές βάσεις γνώσης και καινοτόμα εργαλεία. Σε περιόδους οικονομικών προκλήσεων, η κουλτούρα της κοινοποίησης και της διαμοίρασης ερευνητικού περιεχομένου γίνεται ένα σημαντικό κλειδί για την προώθηση της καινοτομίας και τη στήριξη της τοπικής οικονομίας, ακόμη και σε περιοχές εκτός κέντρων γνώσης.
Η παρούσα δέσμη κειμένων επισημαίνει ότι η Ελλάδα βαδίζει προς ένα πιο συνδεδεμένο οικοσύστημα έρευνας, με έμφαση στη διαφάνεια, την επαναχρησιμοποίηση δεδομένων και τη συνεργασία ανάμεσα σε ακαδημαϊκούς, δημόσιους φορείς και επιχειρήσεις. Οι συζητήσεις αυτές γίνονται με επίκεντρο την πρακτική εφαρμογή των αρχών της ανοικτής επιστήμης και την ενίσχυση της συναίνεσης γύρω από τις πολιτικές που διευκολύνουν την πρόσβαση, τη δημοσίευση και την αξιοποίηση των ερευνητικών αποτελεσμάτων, ιδιαίτερα σε ένα μεταβατικό περιβάλλον όπου οι συνδρομές σε επιστημονικά περιοδικά και οι οικονομικοί πόροι παραμένουν ζητούμενα.
Τόσο οι επιστήμονες όσο και οι επιχειρήσεις και οι δημόσιοι οργανισμοί μπορούν να αντλήσουν διδάγματα από τα κείμενα αυτά, με προοπτική να υιοθετήσουν πρακτικές ανοικτής πρόσβασης και να αναπτύξουν κοινές πρωτοβουλίες για τη διαχείριση και διάθεση δεδομένων. Η πρωτοβουλία αυτή αποδεικνύει ότι το ΕΚΤ παραμένει ενεργό σημείο αναφοράς για την αξιοποίηση της πληροφορίας ως δημόσιο αγαθό, με στόχο την ποιότητα των προς έρευνα θεμάτων και την ενίσχυση της γνώσης σε εθνικό επίπεδο, καθώς και την προσβασιμότητα σε ευρύ κοινό.
Δημοσίευση σχολίου
vhmavochas@gmail.com